أبو نصر الفارابي
مقدمة 40
فصوص الحكمة ( شرح الغازاني وحواشي الداماد )
ويرايشى از فصوص را ارائه كند ، بر آن است كه قسمت پايانى رسالهء فصوص متضمّن مطالبى است كه دلالت بر آن دارد كه از سوى فيلسوفى متأخّر كه انديشههايش متأثّر از غزّالى است ، تأليف شده است . 3 . شمارى بر اين باورند كه فصوص الحكمة نگاشتهء فيلسوفى متأخّر امّا متأثّر از مكتب فارابى است . دكتر خليل الجرّ پس از استدلالي طولانى چنين مىنويسد : « پس از اين همه استدلالي كه آورديم ، ما را به اين انديشه كشاند كه اين كتاب كه تا كنون به فارابى نسبت داده مىشده است ، از أو نيست ووظيفهء ماست كه به جستجوى مؤلّف حقيقي اين اثر بپردازيم . متأسّفانه هيچ نشانهاى براي تحقيق اين مطلب نداريم . با وصف اين ، ما ادلّهاى جدّى در دست داريم كه چنين مىانديشيم كه يك فيلسوفى كه تربيت شدهء مكتب فارابى است وبعد بر اثر علل مختلف وبه سبب رهاوردهاى عرفانى وعناصرى كه احتمالا در رسائل مشهور إخوان الصفاء ديده مىشود ، از روش اصلى مكتب خود منحرف گرديده است . » سالهاست كه چنين ادّعايى مطرح شده ، امّا ما هنوز به « ادلّهء جدّى » ايشان دست نيافتهايم ؟ ! وجه تسميه از اين رساله با نامهاى متعدّد ياد شده است :